Zbirka Začarana ostrva predstavlja krunu Melvilove kratke proze – fascinantan susret pomorske pustolovine, psihološke drame i duboke filosofske alegorije. Nastale u periodu piščeve pune umetničke zrelosti, ove priče prikazuju Melvila kao neuporedivog majstora atmosfere i slojevitog pripovedanja. Njegov jezik je raskošan, ritmičan i gust, propleten suptilnom ironijom, biblijskim refleksijama i metaforama koje pozivaju na višestruko čitanje. Melvil s lakoćom gradi ambijent duboke usamljenosti, slutnje i moralne nesigurnosti – bilo da slika surove, vulkanske pejzaže zabačenih ostrva Galapagosa, mračne brodske palube ili hladne, sumorne kancelarije njujorškog Vol Strita.
Prevod Milan Miletić | Pogovor Virdžinija Vulf
Izdanje: 2018 | Format 13.5×20cm
Strana 244 | ISBN 9788660200244
1.250 рсд
Zbirka Začarana ostrva predstavlja krunu Melvilove kratke proze – fascinantan susret pomorske pustolovine, psihološke drame i duboke filosofske alegorije. Nastale u periodu piščeve pune umetničke zrelosti, ove priče prikazuju Melvila kao neuporedivog majstora atmosfere i slojevitog pripovedanja.
Njegov jezik je raskošan, ritmičan i gust, propleten suptilnom ironijom, biblijskim refleksijama i metaforama koje pozivaju na višestruko čitanje. Melvil s lakoćom gradi ambijent duboke usamljenosti, slutnje i moralne nesigurnosti – bilo da slika surove, vulkanske pejzaže zabačenih ostrva Galapagosa, mračne brodske palube ili hladne, sumorne kancelarije njujorškog Vol Strita.
U središtu svih priča nalazi se problem čovekove percepcije: varljivost prvog utiska, iluzija o vlasti nad prirodom i nesposobnost čoveka da u potpunosti sazna istinu o sebi i drugima.
Ova zbirka predstavlja apsolutni vrhunac Melvilove kratke proze i jedno od najvažnijih ostvarenja američkog romantizma. Nastale u periodu piščeve pune stvaralačke zrelosti, ove priče spajaju duboku filosofsku zapitanost, alegoriju i majstorsko građenje napetosti.
Ovo kapitalno izdanje donosi sve proslavljene priče iz originalne zbirke: Bartlbi, pisar nezaboravna je, gotovo proto-kafkijanska priča o činovniku s Vol Strita čiji čuveni odgovor „Radije ne bih” postaje tiho, ali razorno odbijanje savremenog sveta i njegovih pravila. Benito Sereno mračna je pomorska priča o zatečenom brodu, pobuni i surovoj iluziji percepcije, koji se smatra jednim od najboljih Melvilovih tekstova. Začarana ostrva deset su filosofsko-poetskih skica o surovim, usamljenim ostrvima Galapagosa, gde se priroda prikazuje u svojoj surovoj, ravnodušnoj veličini. Veranda, Prodavac gromobrana i Zvonik priče su u kojima Melvil kroz satiru, gotsku atmosferu i faustovske motive istražuje čovekovu sujetu, strah i granice uma.
Melvilov jezik u ovoj zbirci je raskošan, slojevit i prepun simbolike. Svaka priča je više od suvog zapleta – to je zatezanje luka između stvarnosti i iluzije, društvene kritike i duboke lične usamljenosti.
Melvilov cilj je mogao biti vođen piščevom željom da dopre do šire čitalačke publike i sebi obezbedi veći komercijalni uspeh. U tome je, sa ovom pričom, ipak tek donekle uspeo. Priča nije ono što je većina čitalaca baš htela.
U njoj je suviše ironije, čak povremenog sarkazma, maltene na genijalni način perverzna, što ondašnjim čitaocima nije moglo da godi. Upravo takva, ona danas privlači i teško joj je odoleti gotovo kao fantastičkoj menažeriji na kraju sveta ili poemi o divovskim kornjačama.
¾
Herman Melvil (1819–1891), američki romanopisac, esejista i pesnik iz perioda američke renesanse, čije je delo ostavilo neizbrisiv trag u istoriji književnosti. Njegovo najpoznatije remek-delo, roman „Mobi Dik”, predstavlja kompleksnu alegoriju o ljudskoj opsesiji, moralu i večitom sukobu čoveka sa neukrotivim silama prirode. Melvilovo pisanje bilo je duboko oblikovano njegovim ličnim iskustvima mornara i kitolovca na Južnom Pacifiku, što je njegovim pričama dalo nenadmašnu autentičnost. Premda je na početku karijere bio popularan zahvaljujući avanturističkim delima poput romana „Tajpi”, njegova kasnija, filosofski zahtevnija dela naišla su na nerazumevanje tadašnje kritike. Puno priznanje njegovog genija usledilo je tek decenijama posle njegove smrti, tokom takozvanog „Melvilovog preporoda” 1920-ih godina, kada je svrstan među najveće svetske pisce.
